Trang chủ › Lớp 4 › Toán › Đo khối lượng: ki-lô-gam, yến, tạ, tấn
Lớp 4ToánĐo lường

⚖️ Đo khối lượng: ki-lô-gam, yến, tạ, tấn

💡 Vật càng nặng thì dùng đơn vị càng lớn: cứ 10 kg là 1 yến, 10 yến là 1 tạ, 10 tạ là 1 tấn.

Hiểu bài trong 2 phút

Ki-lô-gam hợp để cân túi gạo, quả dưa. Nhưng cân con bò, chiếc xe tải mà chỉ dùng kg thì số rất dài. Vì vậy người ta dùng thêm ba đơn vị lớn hơn: yến, tạ, tấn.

1 yến = 10 kg, 1 tạ = 100 kg, 1 tấn = 1 000 kg. Đi từ kg lên yến, lên tạ, lên tấn, mỗi bậc đều gấp 10 lần bậc trước: 1 tạ = 10 yến, 1 tấn = 10 tạ.

Đổi từ đơn vị lớn sang đơn vị nhỏ: nhân. Ví dụ 3 tạ = 3 × 100 = 300 kg. Đổi từ nhỏ sang lớn: chia. Ví dụ 2 000 kg = 2 000 : 1 000 = 2 tấn.

Số đo có hai đơn vị như 5 tạ 5 kg: đổi phần lớn ra đơn vị nhỏ rồi cộng phần còn lại: 500 kg + 5 kg = 505 kg. Cẩn thận: 5 tạ 5 kg là 505 kg chứ không phải 55 kg.

Tính với số đo khối lượng: cộng, trừ, nhân, chia phần số như bình thường rồi giữ nguyên đơn vị. Ví dụ 12 tạ + 8 tạ = 20 tạ.

So sánh hai số đo khác đơn vị: phải đổi về cùng một đơn vị trước. 190 tấn là 190 000 kg nên lớn hơn 190 kg rất nhiều — con số giống nhau nhưng đơn vị khác hẳn.

Yến, tạ, tấn

Ghi nhớ bằng bậc thang: kg → yến → tạ → tấn, mỗi bậc nhân 10. Đi xuống thì chia 10 ở mỗi bậc.
Bao gạo ở cửa hàng thường nặng 1 yến (10 kg); con lợn nhà bác nuôi nặng khoảng 1 tạ; chiếc ô tô con nặng khoảng 1 tấn.

Đổi số đo có hai đơn vị

Viết phần đơn vị lớn ra đơn vị nhỏ, rồi cộng thêm phần lẻ. Kiểm tra lại bằng cách hỏi: số mới có hợp lí không?
Xe chở 2 tấn 300 kg cát nghĩa là 2 000 kg + 300 kg = 2 300 kg cát.

Toán có giới hạn tải trọng

Khi xe, thuyền, thang máy hay cây cầu ghi "tối đa" bao nhiêu, cộng tất cả khối lượng định chở rồi so với mức tối đa — không được vượt quá.
Thang máy chung cư ghi tối đa 6 tạ (600 kg); 8 người, mỗi người khoảng 70 kg, nặng 560 kg nên vẫn đi được.

Gặp ở đâu trong đời sống?

✅ Thử sức

4 tạ bằng bao nhiêu ki-lô-gam?

💡 1 tạ = 100 kg nên 4 tạ = 4 × 100 = 400 kg.

3 000 kg bằng bao nhiêu tấn?

💡 1 tấn = 1 000 kg nên 3 000 kg = 3 000 : 1 000 = 3 tấn.

6 yến 3 kg bằng bao nhiêu ki-lô-gam?

💡 6 yến = 60 kg, cộng 3 kg được 63 kg.

2 tấn 4 tạ bằng bao nhiêu tạ?

💡 2 tấn = 20 tạ, cộng 4 tạ được 24 tạ.

Xe chở tối đa 5 tạ, đã chở 200 kg gạo. Xe còn chở thêm được nhiều nhất bao nhiêu ki-lô-gam?

💡 5 tạ = 500 kg; 500 − 200 = 300 kg.

Thuyền chở tối đa 1 tạ. Nhóm nào có thể đi cùng một chuyến?

💡 1 tạ = 100 kg. 48 + 47 = 95 kg không vượt quá 100 kg; hai nhóm kia là 105 kg.

Số đo nào lớn nhất?

💡 Đổi về kg: 9 yến = 90 kg; 1 tạ 5 kg = 105 kg; 98 kg. Lớn nhất là 105 kg.

Chọn đáp án để bắt đầu nhé!

👨‍👩‍👧 Góc phụ huynh

Hỏi con trong bữa cơm

Trò chơi 5 phút

Đố đơn vị: bố mẹ nói tên một vật (quả trứng, con chó, xe tải, bao xi măng), con chọn đơn vị hợp nhất trong g, kg, yến, tạ, tấn và đoán con số.

📌 Cho con vẽ bậc thang kg → yến → tạ → tấn và ghi "× 10" ở mỗi bậc đi lên, ": 10" ở mỗi bậc đi xuống; khi đổi số đo hai đơn vị, nhắc con viết đủ các chữ số 0.

📚 Ôn cho: Toán 4 (Kết nối tri thức), Tập 1 — Bài 17 (Yến, tạ, tấn)